4342 Objavljeno 21 maj 2019 Autor: Vidosav Đurđević

Ako vas ikada putevi Gospodnji nanesu na krajnji istok Republike Srpske uz samu granicu sa Crnom Gorom, savjetujem Vam da posjetite Manastir Uspenja Presvete Bogorodice.

Ova svetinja se nalazi u Čajniču, u ulici Igumana Vasilija broj 9. Najstariji pisani trag o postojanju ove svetinje datira iz 1492. godine. U čajničkom Prologu, staroj crkvenoj knjizi, manastir se pominje pod nazivom Čajnička crkva Uspenija Presvete Vladičice naše Bogorodice Manastirski kompleks čine dvije crkve ,Stara iz XV vijeka i Nova podignuta 1863. godine, te konak sa manastirskim muzejom.

O prvobitnom izgledu Stare čajničke crkve ne postoji trag, a smatra se da je srušena prilikom turskih osvajanja ovih prostora. Arhitektura Nove crkve je sadržana u kombinaciji nekoliko stilova, nastaloj pod uticajem vizantijske, srpske i islamske kulture. Tokom Drugog svjetskog rata,kao i mnoge naše bogomolje oba objekta su bila oštećena. Cjelokupna graditeljska cjelina je proglašena nacionalnim spomenikom. Manastirski muzej čini zbirka brojnih religijskih i istorijskih vrijednosti od kojih se ističu Čajničko jevanđelje i ikona Presvete Bogorodice Čajničke.

Čajničko Jevanđelje predstavlja jedino sačuvano srednjovjekovno jevanđelje u Bosni i Hercegovini. Pisano je na pergamentu krajem XIV vijeka i u vlasništvu je manastira. Rukopis je proglašen nacionalnim spomenikom i predmet je brojnih filoloških istraživanja. Ikona Presvete Bogorodice Čajničke, u narodu je poznata kao Čajnička Krasnica, predstavlja jedinstven i najstariji primjerak ikone iz XIV vijeka u Bosni i Hercegovini. Prema crkvenom predanju jedno je od tri slična slikarska djela Svetog jevanđeliste Luke.

Smatra se da je nastala oko 1329. godine. Sa prednje strane je naslikanaBogorodica sa Hristom na ruci, a na poleđini je Sveti Jovan Krstitelj. Tokom svog postojanja, više puta je premještana i skrivana pred okupatorskim nastojanjima da je oštete ili otuđe. Ova ikona nosi epitet „čudotvorna“ i razlog je hodočašća kako pravoslavnih hrišćana, tako i pripadnika drugih religija.

Čajničku Krasnicu je u drugoj polovini 19. vijeka u srebro i zlato okovao sarajevski kujundžija Risto Andrić i zato potrošio 17 kilograma ovih plemenitih metala. Učinio je to u znak zahvalnosti za njegovo čudesno ozdravljenje pred ikonom Majke Božije “Jedno predanje govori da je ikonu Bogorodice iz vatre u požaru u Manastiru Svetog Nikole u Pribojskoj banji izvadio jedan seljak i, krijući se od turskih vlasti, u toku noći je donio do stare kamene crkve u Čajniču. „Umoran nije htio da budi sveštenika i zaspao je sa ikonom u uzglavlju .

Kad se ujutro probudio, ikone nije bilo. Sveštenik je otvorio crkvu i ona se nalazila pored oltara gdje je ostala dok nije izgrađen novi hram”, kaže svešenik Vasiljević. „Svakodnevno, a posebno tokom pravoslavnih praznika ovdje dolaze poklonici I hodočasnici da traže pomoć od ikone Majke Božije, da mole za iscjeljenje različitih bolesti, tjelesnih i duševnih i da im Krasnica pomogne u svim njihovim nevoljama i patnjama”, dodaje sveštenik Vasiljević, naglašavajući da se u Čajniču okuplja veliki broj vjernika na praznik Mala Gospojina, koji je manastirska krsna slava.

Manastir je muški i pripada mitropoliji Dabrobosanskoj i jedan je od najposjećenijih manastira u ovom dijelu Republike Srpke.A najčešće se čuje da vjernici kažu idemo na poklonjenje “Krasnici iscjeliteljki”.

Auto Janković